SỔ ĐỎ KHÔNG CÓ TÊN TÔI

Những lúc đó, tôi nhớ lại buổi sáng sau cơn mưa năm ấy, tôi đứng trong phòng khách nhà họ Chu và nói “tôi chỉ muốn một sự đối đẳng”. Câu nói đó như một sợi dây mảnh, nối từ quá khứ đến hiện tại, buộc tôi vào một vị trí rõ ràng hơn. Tôi biết mình đang làm gì, và biết tại sao mình làm vậy.

Ba năm sau, một trung tâm trợ giúp pháp lý được khánh thành, văn phòng luật cử chúng tôi đến trực theo định kỳ. Đó không phải là một nơi lớn, nằm ở tầng ba của một tòa nhà văn phòng cũ kỹ, tường được sơn trắng mới, bậu cửa sổ đặt hai chậu trầu bà. Ngày khai trương, có rất nhiều người đến, cả người trong cộng đồng địa phương lẫn truyền thông.

Tôi phụ trách tư vấn mảng hôn nhân gia đình. Bận rộn đến tận 3 giờ chiều, tôi mới có thời gian ra ngoài rót ly nước. Hành lang rất tĩnh lặng, chỉ có tiếng máy in từ xa. Tôi bưng ly nước đứng bên cửa sổ, nhìn ra quảng trường nhỏ phía dưới, vài cụ già đang nhảy múa theo nhạc.

Một bàn tay khẽ vỗ vào vai tôi. Tôi quay lại, sững sờ.

“Tô Vãn.” Cô ấy nói. “Thật tình cờ.”

Chu Dĩnh đứng trước mặt tôi. Cô mặc một chiếc sơ mi trắng đơn giản và quần xám, tóc buộc thấp, mặt không trang điểm, trông gầy hơn ba năm trước nhưng khí chất trầm ổn hơn nhiều.

Tôi suy nghĩ một chút, gật đầu: “Đã lâu không gặp.”

Cô mỉm cười, nụ cười có chút ngượng nghịu nhưng cũng đầy sự nhẹ nhõm chân thành: “Tôi thấy tên cô trong danh sách tư vấn, cứ ngỡ là trùng tên, không ngờ đúng là cô.”

“Cô đến tư vấn à?” Tôi hỏi.

“Cũng tính là vậy, mà cũng không.” Cô lắc lắc túi tài liệu trong tay. “Bên tôi có một dự án hợp tác với trung tâm các bạn, đến để kết nối một chút.”

“Giờ cô làm ở đâu?” Tôi chú ý đến thẻ tên trước ngực cô: “Trung tâm Dịch vụ Phát triển Phụ nữ…”.

“Một tổ chức phi lợi nhuận.” Cô nói. “Chuyên về hỗ trợ việc làm và tâm lý cho phụ nữ. Mấy năm nay chạy khá nhiều nơi.”

“Tốt quá.” Tôi nói.

Cô nhìn tôi: “Còn cô? Trở thành luật sư rồi sao?”

“Vẫn đang trên đường.” Tôi cười. “Nhưng hướng đi thì cơ bản đã định.”

Cô gật đầu, nhìn tôi vài giây như để xác nhận điều gì đó.

“Chuyện đó…” Cô mở lời, rồi lại dừng lại.

Tôi biết cô đang ám chỉ điều gì.

“Sau này tôi mới biết toàn bộ.” Cô nói. “Chuyện của bố tôi, công ty phá sản, bị điều tra, bị kết án, và cả những mối quan hệ giữa ông ấy với Triệu Minh Viễn.”

Ngón tay cô siết chặt mép túi tài liệu: “Tôi cứ ngỡ ông ấy chỉ là không may mắn, không ngờ ông ấy lại tính toán với cô như vậy.”

Tôi không nói gì.

“Suốt một thời gian dài, ông ấy đổ hết mọi tội lỗi lên đầu cô, nói nếu không phải cô báo cảnh sát thì ông ấy không thê thảm đến thế.” Cô cười khổ. “Sau này khi kết quả vụ án rõ ràng, ông ấy mới buộc phải thừa nhận rằng chính ông ấy đã làm sai từ đầu.”

“Giờ ông ấy thế nào?” Tôi hỏi.

“Trong tù.” Giọng cô bình thản. “Cách đây không lâu mẹ tôi nói muốn đi thăm, tôi đi cùng một chuyến. Ông ấy già đi nhiều, tóc bạc trắng cả một mảng.”

Cô dừng một chút, ngước nhìn tôi: “Tôi không còn trách cô nữa.”

Tôi khẽ nói: “Cô vốn dĩ cũng không nên trách tôi.”

“Ừm.” Cô gật đầu. “Giờ tôi biết rồi.”

“Hồi đó tôi bị giấu kín mọi chuyện, nhiều điều thực sự không biết.” Cô nói. “Nhưng đó không phải là lý do để tôi không trưởng thành.”

Cô nhìn tôi, trong mắt hiện lên một sự kiên định mà ba năm trước cô không có: “Tôi mất rất lâu mới kéo mình ra khỏi cái danh phận ‘con gái của ai đó’, bắt đầu tự hỏi mình thực sự muốn trở thành người như thế nào.”

Tôi mỉm cười: “Vậy giờ cô tìm thấy câu trả lời chưa?”

“Vẫn đang tìm.” Cô nói. “Nhưng ít nhất biết rằng, câu trả lời không nằm ở hôn nhân, cũng không nằm ở bất kỳ người đàn ông nào.”

Cô nói xong, bỗng khựng lại.

“Kể cả cô.” Cô bổ sung một câu. “Cô cũng không nên đặt câu trả lời lên bất kỳ một người nào khác.”

“Tôi biết.” Tôi nói. “Vì thế tôi mới ở đây.”

Chúng tôi nhìn nhau một lúc rồi cùng cười. Nụ cười rất nhạt, nhưng chân thật.

“Khi nào rảnh, chúng ta đi uống cà phê nhé?” Cô đề nghị.

“Được.” Tôi gật đầu. “Cô chọn chỗ đi.”

Cô “ừ” một tiếng, người phía sau lại hối thúc, cô vẫy tay: “Tôi phải đi trước đây, nói chuyện sau nhé.”

Nhìn bóng lưng cô biến mất nơi góc rẽ, tôi lại bưng ly nước đã nguội ngắt lên. Âm nhạc ngoài cửa sổ đổi sang một bài mới, nhịp điệu chậm lại.

Tôi bỗng thấy thế giới này không chỉ được cấu thành từ những tổn thương và phản bội. Nó còn được tạo nên từ những nỗ lực rút chân ra khỏi bùn lầy để đứng vững một lần nữa.

Có lẽ mỗi chúng ta đều từng là một quân cờ trên bàn cờ của kẻ khác. Nhưng chỉ cần bạn dám bước xuống, dù là muộn màng, bạn vẫn luôn có cơ hội đặt bước chân đầu tiên trên con đường của chính mình.

Tôi quay lại phòng tư vấn. Tiếp theo đó là một buổi chiều với rất nhiều người đến và đi. Có cô gái mới kết hôn một năm phát hiện chồng giấu con riêng, có người vợ bị nhà chồng ép ký cam kết “ra đi tay trắng”, cũng có một người phụ nữ trung niên bế con với ánh mắt đầy đề phòng.

Tôi giảng cho họ hiểu về tài sản, nợ nần, quyền giám hộ, bảo họ nên chú ý điều gì, điều gì có thể giành lại, điều gì không được thỏa hiệp. Có người ra về với bước chân vẫn nặng nề, có người đã nhẹ nhõm hơn.

Khi trung tâm tắt đèn, tôi bước ra khỏi tòa nhà. Đèn neon trên phố vừa sáng, gió cuối hạ thổi qua, làm những lá cây xào xạc. Tôi ngẩng đầu nhìn trời. Mây rất mỏng, thấp thoáng vài ngôi sao.

Tôi đeo túi lên vai, đi về phía ga tàu điện ngầm. Đi ngang qua quán cà phê nhỏ nơi góc phố, điện thoại rung lên, một yêu cầu kết bạn. Ghi chú là: “Chu Dĩnh”.

Tôi nhấn chấp nhận. Cô ấy lập tức gửi một tin nhắn: “Vừa xong việc. Sau này có trường hợp nào cần hỗ trợ, tôi có thể chuyển qua cho cô.”

“Được.” Tôi trả lời. “Hỗ trợ lẫn nhau.”

“Còn nữa.” Cô viết. “Cảm ơn cô vì chuyện ba năm trước.”

Tôi nhìn dòng chữ đó, ngón tay khựng lại. Từ rất lâu trước đây, tôi cứ ngỡ việc báo cảnh sát là quyết định tuyệt tình và lạnh lùng nhất của mình. Giờ nhìn lại, đó chính là bước đi đầu tiên tôi học được cách chịu trách nhiệm cho chính mình.

“Đó cũng là giúp cô mà.” Tôi gõ chữ. “Dù lúc đó có thể cô không cảm thấy như vậy.”

“Giờ thì tôi thấy rồi.” Cô gửi một biểu tượng mặt cười đơn giản.

Tôi cất điện thoại vào túi, bước xuống bậc thang. Dòng người lướt qua, mỗi người đều đi về hướng của riêng mình. Tôi cũng vậy.

Tôi không biết phía trước đang chờ mình là những vụ án thế nào, gặp phải những câu chuyện ra sao. Có lẽ sẽ là nhiều hơn những phản bội và tính toán, hoặc cũng có thể là những thiện chí và kiên trì hiếm hoi. Nhưng tôi biết, mỗi lần ngồi xuống đối diện với một ai đó, tôi sẽ luôn nhớ về bóng lưng của chính mình khi đứng dậy ra đi ngày hôm đó.

Đó không phải là chạy trốn, mà là từ chối bị tiêu hao. Là thoát khỏi ván cờ do người khác bày sẵn, để tự vẽ cho mình một đường ranh giới.

Luồng gió từ tàu điện ngầm thổi tung mái tóc tôi. Cửa tàu mở ra, tôi bước vào, đứng vững, ngẩng đầu nhìn về phía trước. Đoàn tàu khởi hành, ánh đèn kéo dài từng đoạn, như một con đường được thắp sáng.

Tôi nói khẽ trong lòng với chính mình của quá khứ:

“Vất vả em con rồi.”

Sau đó, tôi quay người, tiến về ga tiếp theo.

HẾT